Nikol A-2, 1939

Amfibia obserwacyjna, łącznikowa i patrolowa. Polska.
Amfibia Nikol A-2 w barwach lotnictwa niemieckiego. (Źródło: via Konrad Zienkiewicz).
Prace nad projektem amfibii Nikol A-2 rozpoczął inż. Jerzy Nikol w maju 1929 r. Kierownictwo MW zainteresowane było użyciem w roli samolotu pokładowego na stawiaczu min ORP ”Gryf”, budowanym od 1934 r. Inż. Nikol opracował w sierpniu 1934 r. projekt okrętowej wyrzutni katapultowej WO dla amfibii, ale marynarka zrezygnowała z tej koncepcji.

W 1935 r. projekt i obliczenia zostały zatwierdzone przez IBTL. Budowę prototypu Nikol A-2 rozpoczęto w 1936 r. w warsztatach parku Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku. Montaż samolotu zakończono w pierwszych dniach marca 1939 r. Oblotu dokonano startując z wody w Zatoce Puckiej 4.03.1939 r. Program prób fabrycznych zrealizowano do końca sierpnia 1939 r. Samolot wykazał bardzo dobre właściwości w locie i podczas ruchu na wodzie. W tym czasie zbudowano podwozie. Było wysoce prawdopodobne, że pierwsze Nikole A-2 stanowiłyby wyposażenie restytuowanej REL w Pińsku. Inż. Nikol, posiadając doświadczenie z budowy i prób A-2, zaprojektował następnie dwusilnikową amfibię Nikol A-4 stanowiącą rozwój projektu Nikol A-1.

W dniu 1.09.1939 r. prototyp Nikol A-2 został ewakuowany z Pucka i zakotwiczony w basenie portu wojennego na Helu. W stanie mało uszkodzonym został zagarnięty przez Niemców 2.10.1939 r. (Wcześniejsze źródła, np [2], podawały że amfibia uległa zniszczenie w skutek bombardowania). Został wyremontowany w warsztatach stoczni lotnictwa morskiego Travemünde. Podczas wojny był widziany również w bazie Dievenow (Dziwnów). Konstruktor posiadając pełną dokumentację starał się w drugiej połowie lat 1950-tych wzbudzić zainteresowanie ponowną budową Nikol A-2, z mocniejszym silnikiem, ale do realizacji projektu nie doszło.

Amfibia A-2 była drugą polską amfibia, po samolocie PZL-H, a jedyną, która przeszła próby startu z wody i wodowania.

Konstrukcja:
Dwumiejscowy górnopłat wolnonośny o konstrukcji drewnianej.
Płat trapezowy, wolnonośny, dwudźwigarowy, trójdzielny, pokryty sklejką do tylnego dźwigara, dalej płótnem. Płat podzielony wewnątrz wodoszczelnymi przegrodami. Lotki różnicowe, kryte płótnem. Pod skrzydłem pływaki boczne, drewniane, wodoszczelne, kryte sklejką, mocowane za pomocą rurek stalowych.
Kadłub łodziowy, półskorupowy, drewniany o pokryciu sklejkowym, z grodziami wodoszczelnymi. Spód lekko wyprofilowany z jednym redanem. Kabina zakryta.
Statecznik poziomy dwudźwigarowy, kryty sklejką, podzielony przegrodami wodoszczelnymi, podparty zastrzałami. Statecznik pionowy podwójny, kryty sklejką, podparty zastrzałami. Stery kryte płótnem.
Podwozie kołowe klasyczne, chowane w locie.

Silnik- rzędowy De Havilland ”Gipsy Major” o mocy nominalnej 88 kW (120 KM). Śmigło pchające.

Dane techniczne Nikol A-2 (wg [1]):
Rozpiętość- 12,6 m, długość- 7,7 m, wysokość- 3,1 m, powierzchnia nośna- 21,5 m2.
Masa własna- 630 kg, masa użyteczna- 320 kg, masa całkowita- 950 kg.
Prędkość max- 147 (wg [2]- 150) km/h, prędkość przelotowa- 120 km/h, prędkość min.- 80 km/h, wznoszenie- 2,4 m/s, pułap- 3800 m, zasięg- 600 km.

Źródło:

[1] Morgała A. ”Samoloty wojskowe w Polsce 1924-1939”. Wyd. Bellona. Warszawa 2003.
[2] Glass A. ”Polskie konstrukcje lotnicze 1893-1939”. Wydawnictwo Komunikacji i Łączności. Warszawa 1977.
blog comments powered by Disqus