Bukatewicz skrzydłowiec, 1908- 1909

Projekt ornitoptera pionierskiego. Polska / Rosja.

W dniu 25.02.1908 r. Józef Ludomił Bukatewicz zwrócił się do ministra spraw wewnętrznych Rosji z prośbą o ocenę projektu aparatu latającego, stanowiącego wynik jego wielolet­nich prac nad udoskonaleniem statku powietrznego. Podkreślał, że użycie tego aparatu może przynieść wielorakie korzyści, ale sam- z powodu ubóstwa- nie jest w stanie podołać jego realizacji.

Prośbę Bukatewicza o dotację na wdrożenie pro­jektu minister spraw wewnętrznych przekazał Mini­sterstwu Wojny, skąd- przez Sztab Generalny- 17.03.1908 r. trafiła do Głównego Zarządu Inży­nierii. Stąd przekazano ją do rozpatrzenia Oddziałowi Elektrotechnicznemu, który 22.03.1908 r. zawia­domił Bukatewicza, że jeśli pragnie on powiadomić władze wojskowe o swym wynalazku, to powinien przesłać Głównemu Zarządowi Inżynierii jego opis, rysunki i obliczenia- materiały, na podstawie któ­rych można by go ocenić. W piśmie tym wyraźnie podkreślono, że przed oceną władze wojskowe nie biorą na siebie żadnych zobowiązań, z wyjątkiem utrzymania projektu wynalazcy w tajemnicy. We­zwano w końcu Bukatewicza do opatrzenia swej prośby opłatą- dwoma znaczkami skarbowymi po 75 kop.

Bukatewicz zdawał się być zaskoczony prośbą o opis, rysunki i obliczenia aparatu latającego, które­go budowę chciałby podjąć. 18 maja odpowiedział, że rysunków nie może teraz przekazać, a obliczenia przedstawi w przyszłości. W dalszej części swego pisma uwagę skupił na ekspozycji zalet swego aparatu latającego, którym okazał się skrzydłowiec (ornitopter)- aparat latający, cięższy od powietrza, z płatem wprawianym w ruch okresowo- zmienny, co miało zapewniać od­powiednią wartość siły nośnej, prędkość lotu o możliwość kierowania nim. Bukatewicz nie wyklu­czał przy tym możliwości przydania swemu aparato­wi niewielkich balonów, które ułatwiłyby jego wzlot.

Deklarował, że może go zbudować w przeciągu 2- 3 lat kosztem około 50 000 rubli, które chciałby otrzy­mać od władz wojskowych, a które w całości przezna­czy na zakup niezbędnych do budowy materiałów. On sam nie chce żadnego wynagrodzenia za pracę, którą chciałby wykonywać we własnym warsztacie pod kontrolą przedstawicieli Głównego Zarządu Inżynierii.

Oddział Elektrotechniczny GIU ponownie zawia­domił 30.05.1908 r. Bukatewicza, że nie będzie prowadził z nim żadnych rozmów na temat dotowa­nia budowy jego aparatu latającego przed zakończe­niem procedury oceny jego projektu, czego nie może zrobić bez dokładnego opisu, rysunków i obliczeń.

Źródło:

[1] Januszewski S. "Pionierzy. Polscy pionierzy lotnictwa 1647- 1918. Tom 1". Fundacja Otwartego Muzeum Techniki. Wrocław 2017.
[2] Januszewski S. "Tajne wynalazki lotnicze Polaków: Rosja 1870-1917". Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej. Wrocław 1998.

blog comments powered by Disqus