Janowski Jarosław

Jarosław Janowski z modelem zaprojektowanego przez siebie minisamolotu. (Źródło: Borzęcki J. ”Na własnych skrzydłach”. Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wrocław, Warszawa, Kraków, Gdańsk 1980.

Jarosław Janowski, mieszkający w Łodzi, w 1953 (wg [4]- 1954) r. jako 12-tetni chłopak w szkole podstawowej zaczy­nał budować pierwsze modele latające pod kierownictwem instruktora Czesława Domke. W 1956 r. wygrał Mistrzostwa Polski w kategorii szybowców A1. W 1959 r. zaczął latać na szybowcach. Kilka lat później zaczął budować aparatury do zdalnego sterowania modeli.

W 1967 r. sprzedał kilkanaście takich aparatur i mając środki finansowe, przystąpił do projektowania jednomiejscowego samolotu amatorskiego J-1 ”Prząśniczka”. Po dwóch latach wytężonej pracy ”Prząśniczka” była całkowicie gotowa. Samolocik powstał w detalach w pokoju mieszkalnym o powierzchni 18 m2 i do tego na II piętrze! Loty próbne wykazały, iż jest to udany samolot amatorski, bezpieczny i prosty w eksploatacji. Wówczas w Polsce (i w innych krajach socjalistycznych) obowiązywały ostre przepisy odnośnie do budowy i użytkowania amatorskich konstrukcji latających. Często łatwiejszym zadaniem jest wykonanie płatowca własnymi siłami, aniżeli załatwienie szeregu spraw, związanych z jego rejestracją i oficjalnym dopuszczeniem do wykonywania lotów. J. Janowski dosłownie przez kilka lat toczył prawdziwą batalię z różnymi placówkami lotniczymi, zanim jego ultralekki samolot został wpisany do Państwowego Rejestru Statków Powietrznych, a sam właściciel (oczywiście po otrzymaniu licencji pilota szybowcowego, z wpisem upoważniającym do prowadzenia motoszybowców), uzyskał oficjalną zgodę na wykonywanie lotów turystycznych w obszarze powietrznym PRL.

Gdy w TV pokazano w audycji Progi i bariery drogę budowy "Prząśniczki", J. Janowski został przyjęty do pracy w Instytucie Lotnictwa, jako domorosły talent i oddelegowany do biura konstrukcyjnego w WSK-Okęcie.

Następnie Janowski zbudował kolejną ulepszoną odmianę samolotu J-2 ”Polonez”. Poczynania mieszkańca Łodzi wzbudziły duże zainteresowanie nie tylko w Polsce. Mikrosamolot J. Janowskiego został wykonany w kilku krajach na podstawie planów konstrukcyjnych, a jego opisy techniczne, podobnie jak motoszybowców Józefa Borzeckiego, znalazły się w wielu światowych wydawnictwach lotniczych.

W latach 1977- 1978 powstał samolot J-3 ”Orzeł” (”Eagle”), zbudowany dla pilota agro Mariana Nowaka. Samolot został wywieziony przez właściciela do Kanady. W latach 1980- 1981 J. Janowski przystąpił do projektowania małego dwumiejscowego dolnopłata J-4 "Solidarność" do szkolenia w aeroklubach. Po wprowadzeniu stanu wojennego w grudniu 1981 r. prace nad samolotem zostały wstrzymane. W latach 1978- 1980 powstał projekt jednomiejscowego samolotu kompozytowego J-5 ”Marco”. Prototyp, zbudowany w firmie Marco- Electronic, został oblatany w 1983 r., następnie samolot został skierowany do produkcji seryjnej. Na początku lat 1990- tych został opracowany motoszybowiec J-6 ”Fregata”. Prototyp został oblatany w1993 r., produkcja została uruchomiona w firmie J & AS Aero Design, założonej przez J. Janowskiego i Januarego Romana. Na początku lat 2000- nych, na bazie motoszybowca J-6, został opracowany w brytyjskiej firmie BAE Systems bezzałogowy samolot rozpoznawczy BAE Systems HERTI.

W pierwszej połowie lat 1990-tych J. Janowski zamierzał zaprojektować dwumiejscowy samolot J-7 o układzie kaczki, którego zasięg miał pozwolić na dokonanie przelotu nad Atlantykiem. W 2012 r. konstruktor myślał o skonstruowaniu bardzo szybkiego samolotu przeznaczonego do szkoleń wojskowych i zastosowań cywilnych. W planach była również budowa dwumiejscowej wersji motoszybowca "Fregata".

Konstrukcje:
J-1 ”Prząśniczka” (J-1A ”Don Quichote”), 1970, samolot sportowy amatorski.
J-2 ”Polonez”, 1977, samolot sportowy amatorski.
J-4 ”Solidarność”, 1977, projekt ultralekkiego samolotu sportowego.
J-3 ”Orzeł” (”Eagle”), 1978, amatorski ultralekki samolot sportowy.
J-4 ”Mewa”, 1983?, amatorski ultralekki samolot sportowy.
Alpha J-5 ”Marco”, 1983, samolot sportowy amatorski.
J-6 ”Fregata”, 1993, motoszybowiec amatorski.
J-7, I połowa lat 1990- tych, samolot sportowy.
Janowski- samolot szkolny 2012, 2012, projekt samolotu szkolnego.

Źródło:

[1] Borzęcki J. ”Na własnych skrzydłach”. Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wrocław, Warszawa, Kraków, Gdańsk 1980.
[2] ”Strona Stanisława Gradolewskiego”
[3] "Modelarz Jarosłw Janowski z Łodzi zbudowoł samolot". Modelarz nr 7/1970.
[4] Kędzia R. "Dlaczego motoszybowce". Motoszybowce nr 1/2012.
[5] Glass A. "Samoloty Jarosława Janowskiego". Polska Technika Lotnicza. Materiały Historyczne nr 65 (10/2010).

blog comments powered by Disqus